Copiloot Flydubai-vlucht had in eigen land vliegverbod door extremistische standpunten

De copiloot die woensdag wordt beschuldigd van een aanval op de gezagvoerder van een Flydubai-vlucht naar Tel Aviv, mocht in zijn thuisland Oman niet meer vliegen. Dat berichten Amerikaanse media. Zijn extremistische standpunten zouden daarvoor de reden zijn geweest. Hoe hij daarna toch bij Flydubai aan de slag kon, is onderdeel van het onderzoek.

De berichten over zijn verleden wijzen op eerdere veiligheidszorgen bij Oman Air. Volgens een bron van CNN volgde de man daar een pilotenopleiding, maar werd hij vanwege radicale opvattingen overgeplaatst naar een andere functie. Het bedrijf zou hem dus niet hebben ontslagen, maar wel uit zijn vliegende functie hebben gehaald. ABC News meldt daarnaast dat in 2024 extremistisch materiaal bij hem werd gevonden. Die informatie roept een centrale vraag op voor de rechercheurs: hoe kon iemand met die achtergrond later toch plaatsnemen in de cockpit van een andere luchtvaartmaatschappij?

Woensdag vloog de verdachte als copiloot mee op vlucht FZ1073, van Dubai in de Verenigde Arabische Emiraten naar Tel Aviv. Hij wordt ervan beschuldigd dat hij onderweg de Indiase gezagvoerder Smit Machchhar aanviel en met een mes verwondde. Vervolgens zou hij het toestel hebben willen laten neerstorten op een doelwit in Israël. Daarmee gaat de verdenking verder dan alleen geweld tegen zijn collega: de autoriteiten in de Emiraten zijn een terrorismeonderzoek naar hem begonnen.

Machchhar verzette zich tegen de aanval en slaagde erin de cockpitdeur open te krijgen. Daardoor konden passagiers hem te hulp komen. Het toestel bereikte de geplande bestemming niet, maar maakte een noodlanding in Tabuk, in Saoedi-Arabië. De aanval werd zo niet gevolgd door de crash die de copiloot volgens de beschuldiging voor ogen had. De rol van de gezagvoerder en de passagiers was bepalend bij het stoppen van de aanval.

Donderdag leverde Saoedi-Arabië de verdachte uit aan de Verenigde Arabische Emiraten. Daar wordt de zaak verder onderzocht. De berichtgeving over zijn eerdere schorsing komt van Amerikaanse media; hoe zijn overstap van Oman Air naar Flydubai precies verliep, is nog niet duidelijk.

Het onderzoek richt zich daarmee niet alleen op wat er woensdag in de cockpit gebeurde, maar ook op de weg daarheen. Volgens ABC News zoeken rechercheurs uit waarom de man bij Flydubai wel kon vliegen en hoe hij op een vlucht met Israël als bestemming terechtkwam. De eerdere veiligheidszorgen bij Oman Air en zijn latere inzet als copiloot vormen zo een belangrijk onderdeel van de zaak.