Deze boon van eigen bodem kan nierpatiënten hun vrijheid teruggeven: ‘Alsof ze weer kunnen ademen’

Er zijn alleen al vijfduizend Nederlanders afhankelijk van hemodialyse. Om hen allemaal van een Neokidney te kunnen voorzien, moet er 1500 hectare aan jackbonen geteeld worden. © Thierry SchutEr zijn alleen al vijfduizend Nederlanders afhankelijk van hemodialyse. Om hen allemaal van een Neokidney te kunnen voorzien, moet er 1500 hectare aan jackbonen geteeld worden. Deze boon van eigen bodem kan nierpatiënten hun vrijheid teruggeven: ‘Alsof ze weer kunnen ademen’ In Nederlandse kassen groeit een boontje dat mogelijk het verschil kan gaan maken in het leven van nierpatiënten. De jackboon blijkt iets te kunnen wat nu alleen nog lukt tijdens urenlange dialyse in het ziekenhuis. Frouke van der Heijde Schrijft over nieuws in Westland 27 september 2026, 15:00 Maak ons je Google-favoriet Nee, het gaat niet om de kidneyboon, hoe passend die naam ook zou zijn. De Engelsen noemen hem de wonder bean. Maar in Nederland hadden de grote witte zaden van de jackboon eigenlijk geen toepassing. Tot nu toe. De eerste bonen zijn net geoogst door InnoGrowers in De Lier. Zij dienen als grondstof voor de Neokidney, een mobiel dialyseapparaat in ontwikkeling. Dit apparaat moet nierpatiënten meer bewegingsvrijheid geven. Veel nierpatiënten liggen drie keer per week vier uur lang aan een hemodialyseapparaat in het ziekenhuis. Iets anders plannen kan die dag niet. Op vakantie? Dat kan al helemaal niet. De Neokidney, een mobiel dialyseapparaat dat nierpatiënten hun bewegingsvrijheid terug moet geven. © Thierry Schut De dialyseapparaten in het ziekenhuis gebruiken nu nog veel stroom en vooral veel water: meer dan 100 liter per sessie. Zo’n installatie heb je niet zomaar thuis. Maar de ‘mobiele kunstnier’ verbruikt minder dan 5 liter en is daardoor duurzaam én draagbaar. Dankzij de jackboon dus. De boon is verwerkt in een filter dat het water in het apparaat zuivert. Zo kan het water door het apparaat recirculeren, licht Jasper Boomker van de Nierstichting toe. „De afvalstoffen uit het bloed binden we aan een eiwit uit de boon.” De ‘beste’ jackbonen, geschikt voor de medische wereld en met de hoogste hoeveelheid van het werkzame eiwit, komen nu nog uit China. Daar zijn de beste omstandigheden voor de plant. Maar de beschikbaarheid is beperkt. Voor het gebruik in de Neokidney moeten veel meer bonen geteeld worden. Dus zijn Nederlandse tuinders ingeschakeld. Die perfecte omstandigheden kan een tuinder namelijk creëren. Althans, zodra zij erachter zijn wat de boon precies nodig heeft. Van paprika’s weet Roy Persoon, een van de tuinders van InnoGrowers, bijvoorbeeld alles af. „Mijn opa en oma telen sinds 1975 paprika’s. Van die plant weten we nu veel. Bij de jackboon zoeken we dat nog uit.” De jackboon. © Thierry Schut InnoGrowers is een coöperatie van tuinders die de kennis van hightech glastuinbouw willen inzetten voor het telen van exotische gewassen op Nederlandse bodem of voor farmaceutische doelen, zoals de Neokidney. „We werken graag aan projecten waarmee we impact kunnen maken”, zegt Robert Duijvestijn. Het telen van nieuwe gewassen is een proces van vallen en opstaan. Telers zoeken naar de beste klimaatinstellingen in de kas, de juiste samenstelling van de grond en het juiste moment om de plant bijvoorbeeld te snoeien. Persoon: „We doen allerlei praktische proeven.” Soms gebeuren er onverwachte dingen bij de proeven, licht hij toe. „Vorig jaar lieten we de peulen in het najaar aan de plant hangen. Deze zomer was qua weer extremer. De peulen werden zo droog dat ze vanzelf openscheurden.” Ineens lagen de belangrijke bonen op de grond van de kas. „Zo hebben we in één jaar weer geleerd van de omstandigheden.” Dat gaat nu dus goed. De proef op 3000 vierkante meter is succesvol, maar dat is nog lang niet genoeg. Op deze schaal maken zij in een jaar cartridges voor ongeveer dertig patiënten voor het dialyseapparaat. De eerste oogst van de jackboon is binnen. © Thierry Schut Er zijn alleen al vijfduizend Nederlanders afhankelijk van hemod