Dienstplicht roept weerstand én begrip op in Duitsland: ‘We moeten ons kunnen verdedigen’

Jonas Diethardt bij Gamescom in Keulen. © Guy HoeksJonas Diethardt bij Gamescom in Keulen. Dienstplicht roept weerstand én begrip op in Duitsland: ‘We moeten ons kunnen verdedigen’ Generaties lang besteedde het pacifistische Duitsland de nationale veiligheid en defensie uit aan de Amerikanen. Sinds de Russische invasie in Oekraïne zijn de Duitsers begonnen met het versterken van het eigen leger. Maar hoeveel steun is daar eigenlijk voor? „Wij zeggen heel duidelijk: niet met ons!” Guy Hoeks Correspondent Duitsland 6 september 2026, 09:00 Maak ons je Google-favoriet Terwijl Jonas Diethardt zich optrekt, klinkt er luid gejoel. Omringd door ongeveer tien jonge soldaten – mannen én vrouwen – laat de 20-jarige Duitser letterlijk zijn spierballen zien. „Ik vind fitness leuk. Daarom sta ik er wel voor open om het leger in te gaan”, zegt de bonkige Diethardt. Bij andere jongeren spelen de oorlog in Oekraïne en de Russische dreiging in Duitsland mee. Levin (20): „Het is serieus.” Diethardt en Levin (die liever anoniem blijft) zijn twee van de geïnteresseerden die bij de opening van gamebeurs Gamescom in Keulen op de Bundeswehr zijn afgekomen. Op de grootste beurs voor videospelletjes van Europa probeert het Duitse leger jongeren te enthousiasmeren. Voor eerste luitenant Peter (31) lag het voor de hand dat hij het legergroen aantrok om zijn vaderland te verdedigen. „Mijn ouders, mijn grootouders en nu ook mijn vriendin. Ze hebben er allemaal iets mee te maken gehad.” Peter – wiens achternaam uit veiligheidsredenen geheim blijft – deed zijn eindexamen en voegde zich bij de Bundeswehr. Na een proefjaar bleef hij plakken. „Ik wilde graag in een team werken en zowel fysiek als mentaal worden getest. Bovendien past kameraadschap bij mij.’’ Eerste luitenant Peter op de gamebeurs in Keulen. © Guy Hoeks Vrijwillig Duitsers gingen de afgelopen vijftien jaar vrijwillig het leger in. In 2011 was de dienstplicht in Duitsland immers stopgezet. Oorlog in Europa gold als iets uit het verleden. Waarom dan nog een leger op volle oorlogssterkte? Toenmalig minister van Defensie Karl-Theodor zu Guttenberg (CDU) achtte ‘een onevenredig groot aantal soldaten’ niet meer nodig. Volgens Guttenberg moesten ‘zeer professionele strijdkrachten’ worden ingezet voor militaire vredesmissies buiten Europa. Terwijl Duitsland deelnam aan missies in Mali, Zuid-Soedan en het Midden-Oosten, bleef Berlijn onder de veiligheidsparaplu van de Verenigde Staten: 36.000 Amerikaanse soldaten waren in het land gestationeerd. De Navo-vliegbasis Ramstein speelde daarbij een belangrijke rol. Toenmalig bondskanselier Olaf Scholz met de Oekraïense president Zelensky in 2023. © AFP Hoewel president Barack Obama voorzichtig liet blijken dat Duitsland ooit zijn eigen broek diende op te houden, was er geen vuiltje aan de lucht. CDU-bondskanselier Angela Merkel, die een relatie met Obama had, negeerde de eerste signalen uit Washington. Sinds de grootschalige Russische inval in Oekraïne is echter alles 180 graden gedraaid voor Duitsland. Merkels opvolger Olaf Scholz (SPD) haastte zich in het voorjaar van 2022 naar het parlement om een een historische ommekeer te verkondigen. In zijn roemruchte speech maakte hij 100 miljard euro vrij voor de Bundeswehr. Een schijntje, zo vonden experts toen al. Want Duitsland had de eigen Bundeswehr volledig laten verslonzen. „In feite hebben we al sinds 2014 oorlog in Europa”, zegt CDU-parlementariër Roderich Kiesewetter op zijn kantoor naast de Bondsdag. Hij doelt op de Russische inname van de Krim. De eerste voortekenen zag de voormalige kolonel in München. Op de Veiligheidsconferentie in 2007 bekritiseerde de Russische president Vladimir Poetin de uitbreiding van de Navo in het oosten van Europa. Het verval van de Sovjet-Unie deed Poetin zichtbaar pijn. Inmiddels schetsen diverse veiligheidsexperts het donkere scenario dat Poetin zomaar eens de Baltische Staten kan binnenvallen. Niet met brute kracht, maar subtiel. Samen met Nederla