Eindelijk krijgen alle zestigers een gordelroosprik: ‘Ziekte ernstiger en pijnlijker dan je denkt’

Illustratief beeld. © Getty Images/Westend61Illustratief beeld. Eindelijk krijgen alle zestigers een gordelroosprik: ‘Ziekte ernstiger en pijnlijker dan je denkt’ Onverwachts kwam het kabinet over de brug met extra geld om alle zestigers te vaccineren. Waarom is deze prik zo belangrijk? En is de ouderenbond toch nog niet helemaal tevreden. Jorina Haspels Nieuwsverslaggever 22 september 2026, 14:00 Maak ons je Google-favoriet Hoera, eindelijk krijgen alle zestigers een gordelroosprik Een hoeraatje klonk in de kamer van directeur-bestuurder Anneke Sipkens van ouderenbond ANBO-PCOB toen het kabinet haar voornemen bekendmaakte om 400 miljoen euro te reserveren om de komende vier jaar alle zestigers te vaccineren tegen gordelroos. Al sinds 2019 ligt er een advies van de Gezondheidsraad om iedereen boven de zestig te vaccineren tegen deze infectieziekte. Maar zeven jaar nadien, na nog maar weer eens een maandenlange lobby dit jaar en een petitie die maar liefst door 40.000 mensen werd ondertekend, bleek een prik voor alleen zestigjarigen het maximaal haalbare dat de overheid wilde vergoeden. Tot afgelopen week. Toen bleek dat ouderenpartij 50Plus dit extraatje van 400 miljoen euro binnen had weten te halen. Tot blijdschap dus van Sipkens. Want gordelroos is een onderschatte ziekte, vindt ze. „Het is ontzettend pijnlijk. En hoe ouder iemand is, hoe groter de kans dat iemand er blijvende schade aan overhoudt.” Gordelroos wordt veroorzaakt door het varicellazostervirus (VZV). Het is hetzelfde virus dat waterpokken veroorzaakt. Zo’n 95 procent van de Nederlanders komt hiermee in aanraking als onschuldige kinderziekte die relatief snel wordt overwonnen. Alleen: het virus verdwijnt niet, maar blijft in een paar zenuwknopen in het lichaam waar het afweersysteem het in een diepe slaap houdt. Gordelroos. © Getty Images Zodra de werking van het immuunsysteem vermindert, omdat we ouder worden, of omdat we ernstig ziek zijn geweest, kan het virus daarom opnieuw uitbreken. Het veroorzaakt dan gordelroos. Veel ernstiger en pijnlijker dan de waterpokken ooit waren: koorts, jeuk, tintelingen, stekende en soms brandende pijn. Hoe ouder iemand wordt, hoe groter de kans dat de ex-patiënt na het overwinnen van de gordelroos geplaagd blijft worden door ernstige zenuwpijn. Daarom is de gordelroosprik dus vooral belangrijk voor ouderen. Jaarlijks melden zich zo’n honderdduizend mensen met klachten bij de huisarts. „Mijn vader kreeg het op zijn negentigste”, zegt Ted van Essen, voorzitter van de Nederlandse Immunisatie Stichting (NIS). „Hij is overleden toen hij 98 was. Die laatste jaren zijn bij hem verziekt door de zenuwpijnen.” Alleen een kies kan je laten trekken, dan is het over. Dit gaat niet voorbij. Hij vergelijkt de pijn met kiespijn. Zo’n nare zeurende en stekende zenuwpijn. Pijnstillers helpen nauwelijks. „Alleen een kies kan je laten trekken, of je krijgt een wortelkanaalbehandeling. Dan is het over. Dit gaat niet voorbij.” Het vaccineren van zestigers kost 400 miljoen euro. Maar het is niet goed om daar alleen naar te kijken, vindt Van Essen. „Van vier omliggende landen is uitgezocht dat van elke euro die in een prik wordt geïnvesteerd, 19 euro aan maatschappelijke waarde terugkomt, bijvoorbeeld omdat iemand kan blijven mantelzorgen of niet ziek wordt.” En dan is er nog iets wat volgens Van Essen een extra stimulans moet zijn voor iedere zestiger om straks een vaccinatie te halen. Onderzoek in Wales maakte duidelijk dat er een samenhang is met de vaccinatie en dementie. Mensen die een vaccinatie tegen gordelroos kregen, hadden in de zeven jaar nadat ze de prik hadden gekregen 20 procent minder risico op dementie dan de mensen die het vaccin niet kregen. Hoe dat komt, en of er wel een oorzakelijk verband is, is nog onduidelijk. „Maar het lijkt me een extra reden om die prik te gaan halen. Voor het geval dat.” Het zal voor de fabriek geen enkel probleem zijn om de prikken op tijd te leveren, verwacht Van Essen. Als hij s