Grote rel met Israël om ‘ingrijpende bagagecontroles’ door Nederland op illegale Westbank-producten

De landing van een toestel van de Israëlische luchtvaartmaatschappij El Al. © dpa/picture alliance via Getty IDe landing van een toestel van de Israëlische luchtvaartmaatschappij El Al. Grote rel met Israël om ‘ingrijpende bagagecontroles’ door Nederland op illegale Westbank-producten Een nieuw Nederlands verbod op producten uit de Westelijke Jordaanoever zorgt voor internationale commotie én een diplomatieke rel met Israël. De douane zou Israëlische reizigers sinds vorige week ‘langdurig en ingrijpend’ controleren op Schiphol. Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft een officiële waarschuwing uitgedaan. De feiten liggen echter anders. Gilad Perezen David Bremmer 28 september 2026, 21:30 Maak ons je Google-favoriet ‘Een kerststalletje uit Bethlehem kan je achter de tralies doen belanden! Waanzinnig!’, schreef Mike Huckabee, de Amerikaanse ambassadeur in Israël, geschokt op X. Huckabee, in 2008 en 2016 probeerde hij nog president van de VS te worden, doelde op een vlucht van Tel Aviv naar Amsterdam van vorige week woensdag. Op Schiphol zouden passagiers specifiek op producten uit illegale Israëlische nederzettingen zijn gecontroleerd. Na diverse meldingen komt het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken nu met een waarschuwing. Burgers die naar Nederland reizen zouden ‘te maken kunnen krijgen met problemen en langdurige, ingrijpende bagagecontroles.’ Het verbod op producten uit illegale nederzettingen op de Westbank en de geannexeerde Golanhoogvlakte werd eind mei door het kabinet aangekondigd. Het ging dinsdag 22 september in. Israël is woedend: minister Gideon Sa’ar (BuZa) trok zondagavond de diplomatieke accreditatie in van Nederlandse diplomaten in Ramallah. Eerder moesten Nederlandse vertegenwoordigers al weg uit het Gaza-hulpcentrum. Daarnaast waarschuwt Israël zijn eigen reizigers. ‘De Israëlische regering beschouwt deze maatregel als zeer ernstig en heeft vergeldingsmaatregelen genomen’. Het ministerie en ook de Israëlische ambassade in Den Haag ‘volgen de ontwikkelingen op de voet en zullen het publiek hierover op de hoogte houden’. De officiële opening van de nieuwe Nederlandse ambassade in Tel Aviv is ondertussen op het laatste moment geannuleerd. De ceremonie zou maandagmiddag plaatsvinden in aanwezigheid van Christiaan Rebergen, hoogste ambtenaar op het ministerie Buitenlandse Zaken. Hij bezoekt deze week Nederlandse diplomaten in Israël en de Palestijnse gebieden. Ook PVV-leider Geert Wilders bemoeit zich met de affaire. ‘Zeer terecht dat de Israëlische regering de Israëlhaat van dit kabinet snoeihard aanpakt’, schrijft hij op X. Volgens de Nederlandse douane klopt de Israëlische lezing niet. „Op 22 september is inderdaad een nieuwe sanctiemaatregel ingegaan. Die draagt ons op te controleren op spullen afkomstig uit onrechtmatig door Israël verkregen gebieden”, zegt woordvoerder Oscar van Elferen. Maar iedere vlucht uit Israël controleren, doet de douane niet. „We hebben een honderdtal taken, van controles op drugs tot het toezien op ecommerce en het betalen van invoerrechten”, vertelt Van Elferen. „Daar komt dit invoerverbod bij. Wij kunnen echt niet ieder vliegtuig controleren, daar hebben we de menskracht niet voor. Wij controleren op basis van steekproeven en data.” Landen mogen via handels- of investeringsrelaties niet bijdragen aan illegale nederzettingen, oordeelde het Internationaal Gerechtshof in 2024. Om die reden voert Nederland een ban in op producten uit de Westbank en de Golanhoogvlakte. Eigenlijk wilde het kabinet liever een Europees invoerverbod, maar dat kwam niet van de grond. Uit illegale Israëlische nederzettingen komen veel citrusvruchten, dadels en avocado’s. De douane controleert aan de buitengrenzen, de Fiod in supermarkten of bij invoer via buurlanden als Duitsland. Het Openbaar Ministerie vervolgt overtreders: opzettelijke invoer kan zes jaar cel opleveren, onopzettelijke een jaar. Nederland is niet het eerste land met een invoerverbod. Ierland,