In dit Estse stadje staan de Russen écht voor de deur: ‘Als ze aanvallen met drones is het een kwestie van seconden’

Ook wij voelen de dreiging van Poetin, maar dat is niks vergeleken met de inwoners van Estland. In het grensstadje Narva – op een steenworp afstand van Rusland – realiseren ze zich dagelijks dat ze zó overlopen kunnen worden. ‘Poetin is onbetrouwbaar en onvoorspelbaar’, zo vertellen de inwoners onze verslaggever Sanne Schelfaut. Sanne Schelfaut Buitenlandverslaggever 26 september 2026, 05:00 Maak ons je Google-favoriet Bijna elke ochtend wandelt Magdalena Belaya (*) langs de Narva-rivier. Ook op deze herfstige woensdag. Ze tuurt over de rivier naar de overkant. Naar Rusland. Het land waar haar man woont, maar zij niet meer. Ze wonen sinds een paar jaar gescheiden van elkaar. Een gevolg van de oorlog in Oekraïne. Magdalena kan aan de oever van de Narva-rivier naar Rusland kijken, het land waar haar man woont, maar zij niet meer. © ADR ,,We komen allebei uit Rusland, maar verhuisden meer dan veertig jaar geleden voor het werk naar Narva. Ook onze kinderen zijn hier in Estland geboren. Ik woon hier graag, maar mijn man kreeg sinds het uitbreken van de oorlog in 2022 moeite met het anti-Ruslandsentiment van de Estse regering.’’ ,,De druppel was voor hem het besluit uit 2024 om de Russische taal stap voor stap terug te dringen uit het onderwijs. In 2030 moet de voertaal op alle scholen Ests zijn. Ook hier in Narva en omgeving, waar 95 procent van de inwoners Russisch als moedertaal heeft.’’ Als oud-docent Russisch baalt Belaya (65) ook van dat besluit, maar het is voor haar geen reden om Estland te verlaten. ,,Nee, alleen al vanwege het geld. Ik ontvang hier zo’n 900 euro per maand aan pensioen, in Rusland zou ik teruggaan naar 200 euro per maand. Niet te doen.’’ Bovendien: ze voelt zich thuis in Narva. „Ik begrijp dat sommige mensen een identiteitscrisis krijgen nu de Russische invloed wordt teruggedrongen, maar ik koester de vrijheid. Helaas denkt mijn man daar anders over.’’ Angst voor een Russische aanval heeft ze zeker, maar het is volgens Belaya zinloos om je daar druk over te maken. Berustend: ,,We hebben hier op 110 meter van de grens geen enkele kans als ze écht kwaad willen.’’ Om haar man te zien, moet ze de brug over die Narva en het Russische Ivangorod ontsluit. Die brug is een barricade. Letterlijk door de hekken en de betonnen drakentanden die op het wegdek zijn bevestigd. In een vloek en zucht naar Sint Petersburg Voor de Russische invasie van Oekraïne in 2022 verliep de oversteek soepel en reed je in een vloek en een zucht naar Sint Petersburg. Sinds begin 2024, toen Rusland zijn deel van de brug sloot, mag er geen auto meer over. ,,Alleen voetgangers zijn nog toegestaan. En niet langer ’s avonds en ’s nachts. Je staat gemiddeld drie tot vier uur in de rij om over te steken. Zo streng zijn de controles. Als je voor 19.00 uur niet aan de beurt bent, mag je de volgende dag opnieuw aansluiten. Komt allemaal door die oorlog.’’ De oorlog. Die al ruim 4,5 jaar duurt. Met enorme gevolgen voor miljoenen mensen. oor ons in Nederland voelt de Russische dreiging ver weg, maar in Narva is dat een ander verhaal. Zeker bij de rivier voel je de spanning tussen Estland en Rusland. Dat uit zich onder meer in provocatief vlagvertoon. Aan beide kanten van de rivieroever staan eeuwenoude forten. Aan Russische zijde, in Ivangorod, wappert het wit-blauw-rood van de federatie. Aan de overzijde, pontificaal in het zicht van de Russen, hebben de Esten aan een hoge kasteelmuur niet alleen de nationale vlag, maar ook die van de EU én het blauwgeel van Oekraïne gehangen. Niet elke inwoner van Narva, met 53.000 inwoners de derde stad van Estland, zit op dit soort provocaties te wachten. Bijna iedereen, 95 procent, spreekt in dit noordoostelijke puntje van het land Russisch. Narva is ook na de Estse onafhankelijkheid van de Sovjet-Unie in 1991 nog altijd sterk verbonden met de grote buur. Door de taal, de cultuur en niet te vergeten door het uiterlijk van het stadje. In 1944 lag Narva zeven maanden lang onder vuur van het Rode