Inges vader lag als kind drie jaar lang ingegipst op houten kist, en als hij stout was, werd hij uren in de zon ‘geroosterd’

Kees Mutsaers krijgt bezoek van zijn vader in sanatorium Sint Jozefsheil, waar hij vanaf 1954 drie jaar lag om te herstellen van tuberculose in zijn rug. Zijn dochter, journalist Inge Mutsaers, schrijft er nu een boek over. © Paul Rapp en eigen fotoKees Mutsaers krijgt bezoek van zijn vader in sanatorium Sint Jozefsheil, waar hij vanaf 1954 drie jaar lag om te herstellen van tuberculose in zijn rug. Zijn dochter, journalist Inge Mutsaers, schrijft er nu een boek over. Inges vader lag als kind drie jaar lang ingegipst op houten kist, en als hij stout was, werd hij uren in de zon ‘geroosterd’ Na de Tweede Wereldoorlog lagen duizenden jonge kinderen met tuberculose in sanatoria. Het kon verschrikkelijk zijn bij de nonnen, weet Inge Mutsaers. Zij ontdekte dat niet alleen haar vader er nog altijd stil van is. Letterlijk. Maak ons je Google-favoriet Er zijn wel meer dochters met stille vaders. Zeker uit de babyboomgeneratie. Het cliché: ma regelde het thuis, pa werkte en kluste. Maar met de vader van Inge Mutsaers lijkt meer aan de hand. „Ik ontdekte het eigenlijk pas vijftien jaar geleden, toen mijn moeder overleed. Mijn vader zocht geen contact, terwijl ik toen nog jonge kinderen had. Ik snapte het niet. Hij deelde zo weinig, vermeed elk mogelijk conflict.” Mutsaers werd er verdrietig van, maar ook onzeker, vertelt ze. Lag het aan haar, deed zij iets fout, waarom kwam er niet af en toe een belletje, of misschien eens een complimentje? Steeds vaker dacht ze terug aan haar vaders jeugd. Veel wist ze er niet van, ja, haar vader had bij de ‘nonnen gezeten’ - maar zoveel kinderen waren vroeger een tijd van huis, op kostschool of seminarie. En ja, pa griezelde van vellen op de melk, als haar moeder pap maakte, omdat het hem aan ‘de nonnen’ deed denken, maar was dát nou zo erg. „Ja, want ik raakte er steeds meer van overtuigd dat mijn vaders afstandelijke gedrag te maken had met zijn jonge jaren. En er kwamen ook wel anekdotes - die hij zonder veel emotie vertelde - die ík heftig vond om te horen. Zo vertelde hij erover uren ‘geroosterd te worden in de brandende zon als hij tijdens de middagslaap had gekletst. Hij vertelde over zijn vriendje Dirk-Jan die naast hem lag en als hij zijn boterhammen met vlees uitbraakte, gedwongen werd om het weer op te eten.” „Absoluut, dat is mishandeling. Maar wat me ook raakte: hij was van zijn 6de tot zijn 9de van huis. Drie jaar! Zijn broers en zussen zag hij al die tijd niet. Moeder en vader elke twee weken voor een kort bezoek. Verder lag hij daar op zijn houten kist, ingegipst’. „Een soort houten constructie op een bed (zie foto, red). En zijn romp ingegipst. Wat veel mensen niet weten, is dat tuberculose niet alleen in de longen kan zitten, maar allerlei delen kan aantasten, zoals darmen, nieren en zelfs je brein. Bij mijn vader zat het in zijn botweefsel: zijn ruggengraat. Om breuken te voorkomen werd hij ingegipst. En het enige dat hij kon, was liggen. Liggen, liggen en nog eens liggen. Kun je je dat voorstellen, als kind van 6? Jarenlang ingekapseld liggen, niet kunnen bewegen, geen school, geen vriendjes, niet vrij spelen, niet sporten.” Koningin Juliana opende op 5 september 1951 het toenmalige sanatorium St. Jozefsheil in Bakel. Archieffoto De Zorgboog Jozefheil 60 jaar En de nonnen namen ‘rust, reinheid en regelmaat’ wel heel serieus, schrijft u... „Het was een zwaar regime, en er waren heus lieve zusters bij, dat is me ook door alle andere mensen die er als kind verbleven duidelijk gemaakt. Maar de gemene nonnen - vaak vanuit hogerhand zo aangestuurd - lieten wel zware sporen na. Een van de kinderen die ik sprak voor mijn boek is zeventig jaar later nog altijd bang als hij op straat een non ziet.” „Nee, dat denk ik niet. Al weet ik niet zo goed wat er in hem omgaat. En door de gesprekken met deskundigen - orthopedagogen bijvoorbeeld - die ik voerde voor mijn boek weet ik nu wel dat de kans groot is dat dat een copingmechanisme kan zijn van mensen bij wie als kind de hechtin