Jetten krijgt wind van voren om AI-gebruik bij Keti Koti: ‘Wat is dan persoonlijk en empatisch?’

Minister-president Rob Jetten staat de pers te woord tijdens de wekelijkse persconferentie na afloop van de ministerraad. © ANPMinister-president Rob Jetten staat de pers te woord tijdens de wekelijkse persconferentie na afloop van de ministerraad. Jetten krijgt wind van voren om AI-gebruik bij Keti Koti: ‘Wat is dan persoonlijk en empatisch?’ Rob Jetten krijgt felle kritiek van het Nationaal instituut Nederlands slavernijverleden en erfenis (NiNsee). De premier gebruikte ChatGPT voor berichten over Keti Koti, gaf hij toe. De herdenking van het slavernijverleden is veel te beladen om aan AI over te laten, stelt directeur-bestuurder Bianca Groen Gallant. Sebastiaan Quekel Algemeen verslaggever 27 september 2026, 06:30Laatste update: 07:54 Reageren Maak ons je Google-favoriet Zeker 30 procent van de onlineberichten van Jetten en D66 blijkt met behulp van ChatGPT te zijn opgesteld, waaronder een post over Keti Koti. ‘Vandaag vieren we Keti Koti. Niet om het verleden achter ons te laten, maar om het zichtbaar te maken’, schreef Jetten. Zo’n tegenstelling is een typische AI-zinsconstructie en kwam vaker voor in Jettens berichtjes, onderzocht de Volkskrant. Verhalen over Keti Koti raken aan ‘persoonlijke emoties en ervaringen’, die volgens NiNsee met ‘oprechte, persoonlijke aandacht’ moeten worden benaderd. Jettens verweer dat hij de AI-teksten achteraf zelf controleert begrijpt het instituut, maar ‘vindt zij op zichzelf geen onderbouwing’. Sterker nog, het NiNsee stelt dat het inzetten van ChatGPT kan bijdragen aan het afnemende vertrouwen in de overheid. Daarbij verwijst het instituut onder meer naar de toeslagenaffaire, waarin algoritmen (de technologie waarop ook systemen als ChatGPT zijn gebaseerd) een verwoestende rol hebben gespeeld. Juist bij gevoelige onderwerpen moet zichtbaar blijven dat er mensen achter de woorden zitten, en geen computer. Anders dreigt het wantrouwen verder toe te nemen, waarschuwt directeur Bianca Groen Gallant. Want, zo zegt ze: „Bij sensitieve communicatie gaat het niet alleen om de juistheid van de woorden, maar ook om directe betrokkenheid bij het onderwerp en bij de mensen tot wie de boodschap is gericht.” Op sociale media is snelheid vaak belangrijk. Het is ‘voorstelbaar’ dat het D66-team daardoor ‘te veel op AI heeft geleund’ en te weinig zelf heeft nagedacht en geschreven, zegt Vibeke Roeper, directeur van het Genootschap Onze Taal. Roeper ziet chatbots zoals Gemini en ChatGPT als een soort rekenmachine. „Het berekent welke woorden waarschijnlijk het best passen bij datgene wat je als opdracht invoert”, legt ze uit. Dat is ‘prima voor algemene teksten’, zoals korte reacties op e-mails, uitnodigingen en betalingsherinneringen. Maar: „Als je bij onderwerpen met veel verschillende kanten of bij onderwerpen waarover mensen van mening verschillen op AI leunt, zal het vlakke taalgebruik mogelijk voorkomen dat lezers zich opwinden over het verwoorde standpunt.” Roeper vreest dat het politieke debat hierdoor verarmt. „Je brengt niet je eigen standpunt over, maar gooit er een AI-sluier omheen. Schrijven is ook denken. Als je het denken uitbesteedt aan AI, worden stijlfiguren hol en sleets.” Bij Onze Taal merken zij het ook bij de taalvragen die ze elke dag krijgen. „Mensen leggen ons AI-gegenereerde antwoorden op vragen voor, en vragen ons te beoordelen of die tekst klopt.” Jetten gebruikte sinds de val van het kabinet-Schoof op 4 juni 2025 ChatGPT voor zeker 232 berichten op sociale media, bleek uit onderzoek van de Volkskrant. Een van die berichten ging over zijn bezoek aan Kamp Westerbork. ‘Sommige plekken maken je stil. Kamp Westerbork is zo’n plek’, schreef Jetten. Het herinneringscentrum reageerde mild: de persoonlijke betrokkenheid van de premier tijdens zijn bezoek woog voor de organisatie zwaarder, liet woordvoerder Joost Tanasale aan deze site weten. Kees Ribbens, senior onderzoeker bij het NIOD (Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies), is daarentegen krit