Meer dan de helft van de 22 belangrijkste wapens van defensie zijn deels niet inzetbaar

De Zr.Ms. Evertsen vertrok afgelopen maart met een kapot kanon op missie naar de Middellandse Zee. © ANPDe Zr.Ms. Evertsen vertrok afgelopen maart met een kapot kanon op missie naar de Middellandse Zee. Meer dan de helft van de 22 belangrijkste wapens van defensie zijn deels niet inzetbaar Het marinefregat dat afgelopen voorjaar zonder werkend kanon op missie werd gestuurd, blijkt niet het enige wapen met gebreken. Meer dan de helft van de 22 zwaarste wapensystemen van het Nederlandse leger is niet volledig inzetbaar. Slechts 9 voldoen wel aan alle gestelde eisen. Raymond Boere Nieuwsverslaggever 23 september 2026, 05:00Laatste update: 06:26 Maak ons je Google-favoriet De 22 zogeheten A-wapensystemen zijn de belangrijkste wapens die het leger heeft. Het gaat dan bijvoorbeeld om straaljagers, gevechtshelikopters, marineschepen en tanks. Van dit materieel zijn dertien wapens niet volledig inzetbaar, staat in het rapport Stand van Defensie. Om welke wapens het gaat en wat de gebreken precies zijn, is geheim om tegenstanders niet wijzer te maken. De zorgwekkende staat van het materieel maakt ons leger kwetsbaar, maar het betekent niet dat de spullen volledig kapot zijn en helemaal niet kunnen worden ingezet. Commandanten maken per missie afwegingen of ze een wapen toch willen gebruiken. Zo mocht het marinefregat Zr.Ms. Evertsen met het defecte kanon mee op missie naar de Middellandse zee. Het zou daar meevaren in een vlootverband om een Frans vliegdekschip te beschermen tegen eventuele inkomende Iraanse raketten. Daarbij is alleen een werkende luchtverdediging van belang. Een kanon wordt vooral gebruikt voor aanvallen op de kust en daarvan zou in geen geval sprake zijn. Dat er nog veel wapensystemen gebreken vertonen komt onder meer door een tekort aan handige militairen. Dit terwijl het materieel wel vaker wordt gebruikt. Militairen moeten meer oefenen om zich voor te bereiden op een eventuele confrontatie met de Russen. Hoewel het leger in rap tempo groeit, zijn er nog altijd ruim 10.000 vacatures. Een groot deel van deze functies is voor monteurs en technici. Defensie wil dat probleem nu oplossen door technici vaker in te huren en de banden met de industrie aan te halen. Ook is de vraag naar legeronderdelen explosief gestegen sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne. Specifieke reserveonderdelen zijn hierdoor moeilijker te krijgen, wat de onderhoudsbeurten vertraagt. De CV90 wordt gemoderniseerd. © DCI Media Daar komt bij dat meerdere grote wapensystemen worden gemoderniseerd. Het gaat dan bijvoorbeeld om gepantserde gevechtsvoertuigen zoals de CV90 en de Fennek. Ook de Apache-gevechtshelikopters worden vernieuwd, en de levensduur van de luchtafweer wordt verlengd. Omdat spullen hierdoor langere tijd in de garage staan, neemt de slijtage toe bij de wapens die wel bij oefeningen worden gebruikt. De achterstanden in het onderhoud hebben grote gevolgen voor militairen. Omdat materieel niet volledig is te gebruiken, heeft dat invloed op oefeningen en kunnen ze bijvoorbeeld minder complexe scenario’s trainen. Defensie schrijft in het rapport dat er alles aan wordt gedaan om de systemen zo snel mogelijk op orde te krijgen. Van de dertien wapens die nu niet volledig inzetbaar zijn, zijn er tien op de weg terug. De verwachting is dat er later dit jaar nog drie wapens volledig operationeel zullen zijn. Bij drie systemen wordt de situatie komende maanden alleen maar slechter. Uit de Stand van Defensie blijkt verder dat het leger hard blijft groeien. De eerste helft van dit jaar kwamen er 2890 militairen, reservisten en burgers bij. Het leger bestaat nu uit bijna 83.000 mensen. In 2030 moeten dat er 102.000 zijn. Zorgwekkend is wel dat er ook meer beroepsmilitairen vertrokken vergeleken met dezelfde periode vorig jaar. Defensie probeert militairen die op eigen verzoek vertrekken nu vaker over te halen toch te blijven. Om nog meer militairen binnen te halen, worden keuringen versoepeld. Zo is kleurenzien niet langer