‘On-Nederlands’ geweld? Nee, dit is het directe gevolg van ons eigen drugsbeleid

Wildwest-taferelen deze week in Overasselt. © Paul Rapp/ANP/ADRWildwest-taferelen deze week in Overasselt. ‘On-Nederlands’ geweld? Nee, dit is het directe gevolg van ons eigen drugsbeleid ‘Ongekend’, zei Justitieminister Van Weel na de geweldsexplosie in Overasselt. De burgemeester noemde het ‘on-Nederlands’. Hun uitspraken getuigen van een kort geheugen en hardnekkige bestuurlijke naïviteit. De rauwe werkelijkheid van een ontwrichtende drugseconomie speelt zich al jaren op onze straten af en verhult het werkelijke faillissement: dat van ons (falende) eigen drugsbeleid. Yelle Tieleman Yelle Tieleman is misdaadverslaggever en schrijft over de georganiseerde misdaad. 4 september 2026, 19:30 Maak ons je Google-favoriet Zeven mannen rijden in de zomer van 2010 naar een woonwagenkamp in Breda. Ze zijn op een missie, want ze hebben opdracht gekregen om drugscrimineel John Gubbels te ontvoeren. Hij is de spil in een conflict om gestolen cocaïne en daarom moeten represailles volgen. Maar eenmaal bij de woonwagen lukt het niet om die open te breken. Er ontstaat paniek en de mannen openen het vuur. Maar liefst 27 kogels vliegen over het kampje in de richting van de woonwagen. Ze raken de 12-jarige Danny, die samen met zijn moeder aan de keukentafel zat. Het is een groot drama. Een onschuldige tiener wordt gedood, vanwege een mislukt plan om zijn criminele vader te ontvoeren. In Breda gieren de emoties door de stad en er wordt schande van gesproken. Het is het eerste signaal dat een nieuwe generatie criminelen bereid is fors geweld te gebruiken om conflicten te beslechten. Twee jaar later spreekt toenmalig burgemeester Van der Laan van ‘wildwest-taferelen’ als mannen met kalasjnikovs in de Amsterdamse Staatsliedenbuurt een brute aanslag pleegden op een concurrerende crimineel. Daarbij vallen twee doden en tijdens de vlucht worden politieagenten beschoten met automatisch vuur. Door zich van zijn motor te laten vallen kan een agent zich op het nippertje redden. In de jaren die volgen gaat het van kwaad tot erger. De vrouw van een gezochte crimineel wordt op de openbare weg doodgeschoten en voor het café van een rivaliserende bende wordt het afgehakte hoofd van een jonge Amsterdammer neergelegd. Dan moet het pijnlijke Marengo-trauma nog volgen, met de moord op de broer van een kroongetuige, de liquidatie van zijn advocaat Derk Wiersum en de moord op Peter R. de Vries. De redactiekantoren van Panorama en De Telegraaf zijn dan al aangevallen door criminelen vanwege onwelgevallige publicaties. En wat te denken van de martelcontainers die in de Brabantse Wouwse Plantage werden gevonden? Die beelden gingen de hele wereld over. Het is inmiddels normaal geworden dat rechters en officieren in gevoelige strafzaken onder nummer werken, hun namen niet bekend mogen worden en ze niet in beeld mogen worden gebracht. In België werd een plan om de minister van Justitie te ontvoeren ternauwernood voorkomen, in Nederland kunnen politici die zich stevig uitlaten over topcriminelen niet zonder permanente politiebegeleiding. Al deze trieste voorbeelden laten zien dat geweld een van de bijverschijnselen is die passen bij een ondergrondse drugseconomie waarin miljarden omgaan. De afgelopen jaren werden de havens van Rotterdam en Antwerpen overstelpt met cocaïne afkomstig uit Zuid-Amerika, die Nederlandse smokkelbendes vervolgens richting alle uithoeken van de wereld transporteren. Nederland is een onmisbare draaischijf in die wereldwijde smokkelroutes. Helaas is ook gebleken hoe de macht van het grote drugsgeld havenmedewerkers kan corrumperen. Want ook corruptie is een van de factoren die onmiskenbaar om de hoek komt kijken in een drugseconomie. De gemeente Amsterdam kan erover meepraten, nadat gebleken is dat een ambtenaar onder druk van zogeheten ‘geweldsmakelaars’ duizenden adressen lekte aan de onderwereld. Op tal van deze gelekte adressen werden vervolgens door vaak piepjonge daders aanslagen gepleegd. De problemen die dit oplevert laten z