Rutte wordt op één moment wat kriegelig, en dat gaat niet eens over zijn eigen coronabeleid

Mark Rutte loopt naar de enquêtezaal. © ANPMark Rutte loopt naar de enquêtezaal. verhoor Rutte wordt op één moment wat kriegelig, en dat gaat niet eens over zijn eigen coronabeleid Bij punten en komma’s geeft Mark Rutte toe. Maar de grote coronakeuzes verdedigt de oud-premier tot de dag van vandaag met verve. „Dan zijn schoolsluitingen en een avondklok onvermijdelijk”, aldus Rutte in deze laatste week van de openbare verhoren van de parlementaire enquête naar het coronabeleid. Niels Klaassen Parlementair verslaggever 7 september 2026, 17:30Laatste update: 17:38 Maak ons je Google-favoriet Het rijtje politici dat geen grip krijgt op Mark Rutte is sinds maandag gegroeid met nog een handvol Kamerleden. Ook de leden van de parlementaire enquêtecommissie corona konden de oud-premier in het tweede en laatste urenlange verhoor niet uit balans krijgen. De Navo-baas moest uitleggen waarom zijn kabinet veel in achterkamertjes overlegde, waarom lockdowns nodig waren en of er wel ruimte was voor tegenspraak. En Rutte zeilde er opnieuw behendig doorheen, net als tijdens zijn eerste ondervraging. Met de kennis van nu zou de oud-premier weinig anders doen. Sterker: als de volgende crisis opnieuw een infectieziekte is, loop je waarschijnlijk hetzelfde paadje in. Zorg in de benen houden, wordt dan weer het doel. „En als je – net als wij – stuurt op het voorkomen van code zwart in de zorg, dan kom je uiteindelijk weer bij een schoolsluiting of avondklok uit. Dat is onvermijdelijk”, zei Rutte in de enquêtezaal. Zo probeerde Rutte de kritische vragen over vrijheidsbeperkende lockdowns telkens van een bijsluiter te voorzien. Ja, maatregelen als een schoolsluiting, avondklok en bezoekverbod in verpleeghuizen zijn enorm heftig. Maar erger zou het zijn als het virus nog harder rondging, meer mensen ziek maakte én de ziekenhuisbedden zouden overlopen, herhaalde Rutte zijn angst voor zulke ‘Bergamo-scenario’s’. En zolang de politiek - kabinet en Kamer - het eens zijn over het strategische doel om de zorg overeind te houden, dan riskeer je lockdowns te moeten invoeren. Dus: „Tenzij je een andere indicator kiest dan het voorkomen van code zwart in de zorg, worden in een volgende crisis weer dezelfde keuzes gemaakt”, meent Rutte. Andere opties waren volgens Rutte het isoleren van ouderen en mensen met een zwakke gezondheid óf het accepteren van meer doden. Dat waren voor Rutte en kabinetscollega’s geen serieuze opties. Naast het verdedigen van deze grote principiële keuze gaf Rutte op kleinere onderdelen wel wat toe aan de commissie. Zo erkende de oud-premier dat het verstandiger was geweest als het kabinet opener zou hebben gecommuniceerd over twijfels en dilemma’s achter de besluiten. Ook is het bij een volgende crisis wijs om eens per zes of acht weken te reflecteren op de koers: zit het kabinet nog op de goede lijn, wat kan anders, wat moet beter? Zulke reflectiesessies waren er nu niet. De coronacommissie was juist op zoek naar grotere mea culpa’s, leek het. Lang vroegen Kamerleden bijvoorbeeld door naar Ruttes eigen opvatting over de rol van premier in crisistijd. Had Rutte niet meer naar zich toe moeten trekken, zeker nu de mensen op het ministerie van Hugo de Jonge overwerkt raakten? Nee, meent Rutte, hij moest vakministers veel van het werk laten doen. „Leiderschap is niet: alles zelf gaan doen. Leiderschap is wel: ervoor zorgen dat de kwaliteit goed blijft.” Het verhoor kreeg pas echt dynamiek toen Rutte zich beklaagde over de onthullingen uit het appverkeer van zijn toenmalige collega’s Ferd Grapperhaus en Hugo de Jonge (beiden CDA). De enquêtecommissie citeerde verwensingen van het duo. Dat waren geen fraaie teksten, erkende Rutte, maar nog erger vindt hij het dat ze nu op straat liggen, het zegt volgens Rutte ‘niets over de werkwijze’. Dus over de onthulling van de appjes is hij ‘best een beetje geïrriteerd’. „Mensen werken onder hoge druk. Dit is een manier om stoom af te blazen.” Van Rutte zelf zijn dergelijke appjes niet