Verbied de gluurbril op straat, behalve als hij dienstdoet als oog

Roel Maalderink met de camerabril van Meta. © Bits of FreedomRoel Maalderink met de camerabril van Meta. Verbied de gluurbril op straat, behalve als hij dienstdoet als oog De journalistieke regels voor stiekem filmen kunnen helpen in het debat over de camerabril van Meta, schrijft Hans Nijenhuis in dit commentaar. 1 reactie Maak ons je Google-favoriet Het begon als een gelikte gadget voor tech-liefhebbers, maar de Meta-camerabril geeft inmiddels vooral hoofdpijn. Drie organisaties, waaronder de Consumentenbond, eisen dat de verkoop stopt of dat het apparaat ingrijpend wordt aangepast. En terecht. De bril ziet er exact uit als een normale (zonne)bril, maar kan ongemerkt filmen. Een minuscuul ledlampje moet omstanders waarschuwen, maar is buiten amper zichtbaar. Hoe deze technologie wringt, liet programmamaker Roel Maalderink zien: toen hij Meta-medewerkers bij hun eigen hoofdkantoor met zo’n bril op aansprak, sloeg de nervositeit meteen toe. Wat? Ben je me nu aan het filmen? Hou op! Meta verwijderde de video prompt van Instagram wegens ‘intimidatie’. Wat het techbedrijf de burger aandoet, verdraagt het zelf niet. Argumenten voor een verbod zijn er genoeg. De bril schendt de privacy van voorbijgangers en verlaagt de drempel voor heimelijk filmen in kleedkamers of toiletten. Amerikaanse studenten koppelden livebeelden zelfs aan gezichtsherkenning, waardoor vreemden op straat binnen seconden je naam en adres kunnen hebben. Maar een verbod kent ook bezwaren. Want hoe handhaaf je dat als het apparaat niet van een normale bril te onderscheiden valt? En belangrijker: voor blinden en slechtzienden is deze bril een revolutie. Het apparaat leest verkeersborden voor, signaleert obstakels en beschrijft de omgeving. Laten we daarom een andere bril opzetten en eens kijken naar de journalistieke regels voor stiekem filmen. Daar geldt het principe: ‘nee, tenzij’. Een journalist mag alleen een verborgen camera inzetten als het maatschappelijk belang zwaar weegt en de informatie op geen enkele andere manier kan worden verkregen. Pas die logica toe op de camerabril. Voor de gemiddelde burger die handsfree wil bellen of filmpjes wil maken is de bril geen noodzaak: ‘nee’ moet dus de norm zijn. Maar voor de visueel beperkte drager geldt de ‘tenzij’. Geef de bril in die specifieke context de status van een prothese of een (herkenbaar) gecertificeerd medisch hulpmiddel, vergelijkbaar met een blindengeleidehond. Niemand maakt bezwaar tegen een geleidehond in de winkel; we accepteren dat de noodzaak van de drager zwaarder weegt. Betrek slechtzienden ook bij de besluitvorming. Zo houden we het zicht helder: alleen wie zelf weinig ziet, mag meekijken. LUISTER OOK naar onze dagelijkse nieuwspodcast Praat Mee met AD Lees meer commentaar23 Leer van de Hema: gewoon goed is soms de grootste kunst