Wie is mysterieuze Mas? De Spanjaard die Pogacar bijhield en nu de Vuelta kan winnen

Waar komt Enric Mas ineens vandaan? Dat vroeg Tadej Pogacar, topfavoriet voor de Vuelta-eindzege, zich vorige week ook af toen de 31-jarige Spanjaard hem op de gravelklim in de finale van de zesde etappe plotseling voorbij vloog. Die Spaanse Movistar-kopman had iets unieks gedaan: Pogacar was begonnen aan een solo, maar Mas was bergop naar hem toe gefietst. Zo sterk was bijna niemand de afgelopen jaren. Jürgen Roelandts, een van Mas' ploegleiders bij Movistar en oud-ploegmaat, zag het gebeuren op tv. "Hij kwam heel zelfverzekerd over. En ook nog Pogacar te passeren vlak onder de top. Dat is nog niet veel gebeurd. Het waren goede signalen." Twee dagen later crashte Pogacar hard en moest hij de Vuelta verlaten. Mas belandde in de rode leiderstrui, maar wilde die niet aantrekken op het podium. Uit respect voor de afgestapte wereldkampioen. Winnen is lastig voor Mas Toch is hij nu favoriet voor de eindzege. Maar winnen, dat is lastig voor de klimmer uit Mallorca. Dat kan Mas niet zo goed. "Hij kon het niet altijd afmaken, want hij heeft niet veel winnende vaardigheden tot zijn beschikking", aldus Annemiek van Vleuten, die als kopvrouw bij Movistar Mas van dichtbij meemaakte. Roelandts herkent dat wel. "Hij is rijper en volwassener geworden. Maar het is geen goede sprinter", voegt de Belg toe. Tot afgelopen zondag, toen hij bergop de negende Vuelta-rit won, had Mas al vier jaar geen race gewonnen. De Giro dell'Emilia in 2022 was zijn laatste zege. Toen klopte hij, jawel, Pogacar. Mas heeft nu zeven profzeges, waaronder één andere Vuelta-rit (in 2018). Al drie keer eindigde Mas als tweede in de Vuelta (2018, 2021 en 2022). Winnen zou zijn carrière de glans geven waarop men jaren geleden hoopte. Schaduw van Contador Toen Mas rond de 20 jaar was, fluisterde de wielerkenners in Spanje dat hij weleens de nieuwe Alberto Contador kon worden. Hij kwam ten slotte uit de opleidingsploeg van de Spaanse meervoudig Tour-, Vuelta- en Giro-winnaar. Bergop was zijn talent nooit weg. Bergaf was vaker een probleem. Mas kampte met daalangsten, waar hij met hulp van een gespecialiseerde coach stap voor stap bovenop kwam. "Hij is superprofessioneel", benadrukt Roelandts. "Het is iemand die heel goed alles wil weten, van alles goed op de hoogte wil blijven. Van de mecaniciens tot soigneurs en de directeurs. Maar nu verliest hij zich niet zo veel meer in de details. Daar is hij in gegroeid." Vuelta bij de NOS De twaalfde etappe van de Vuelta start vandaag om 13.00 uur en is te volgen via een liveblog op NOS.nl en in de NOS-app. Van Vleuten merkte op trainingskampen met de Movistar-ploeg hoe Mas met elk detail bezig was. "Zijn wil was wet. Dat vond ik opvallend. We waren samen op hoogtestage in Andorra. En hij besliste welke kok er mee ging, wat er werd gegeten. Hij had best wel een grote stem." Die grote stem klinkt nu op kop van het peloton. Bij afwezigheid van grootheden als Pogacar oogt Mas als de natuurlijke leider in koers. Hij maande het peloton woensdag tot kalmte na waaiergeweld in de regio Murcia. Met nog vier aankomsten bergop in de resterende tien etappes kan zijn ware aard bovendrijven. Mas niet langer als volger, maar als leider en winnaar? "Jarenlang heeft hij het niet makkelijk gehad", weet Van Vleuten. "De Spaanse pers is best wel kritisch en dat zijn ze ook op Movistar en op Mas, dat hij niet aanvallend reed. Maar dat zie je nu omslaan." "Hij kon vaak ook niet meer dan volgen, zo heeft hij vaak het podium gehaald. Maar nu het veld er anders uitziet, laat hij zien dat hij wel aanvallend kan koersen. En met een plan." De drievoudig Vuelta-winnares ziet voor Mas in deze Vuelta "een mooie kans om de kritiek van tafel te vegen". Enthousiasme Van Vleuten merkte op Spaanse televisie al hoe het enthousiasme oplaait over Mas, die voor de eerste Spaanse eindoverwinning sinds 2012 (Contador) kan zorgen. "Het is heel lovend en enthousiast. Hij doet het ook heel goed en daar gaan ze in Spanje helemaal in mee. Ik kan me niet anders voorstellen dan dat heel Spanje nu achter Mas gaat staan." Roelandts weet hoe belangrijk het voor hem zou zijn. "Ja, dat is een levenswerk. Dit is wat hij het liefste doet, waar hij al jaren op gefocust is. Mijn doel was altijd een Vlaamse klassieker winnen. Voor hem is het een grote ronde."