nieuwsAD· ongeveer 3 uur geleden
Zelfs een val is ingewikkeld bij dit minderheidskabinet
Nieuwe verkiezingen konden weleens ver weg zijn. Want wanneer valt eigenlijk een minderheidskabinet? Politieke trauma’s uit het verleden zitten het kabinet-Jetten dwars, maar staan tegelijkertijd een doorbraak in de weg. Politiek verslaggever Hans van Soest schrijft wekelijks over Haagse zaken die ons allemaal aangaan.
Politiek verslaggever Hans van Soest over de stabiliteit van het minderheidskabinet van Rob Jetten. © Joost Hoving, ANPPolitiek verslaggever Hans van Soest over de stabiliteit van het minderheidskabinet van Rob Jetten.
haagse zaken
Zelfs een val is ingewikkeld bij dit minderheidskabinet
Nieuwe verkiezingen konden weleens ver weg zijn. Want wanneer valt eigenlijk een minderheidskabinet? Politieke trauma’s uit het verleden zitten het kabinet-Jetten dwars, maar staan tegelijkertijd een doorbraak in de weg. Politiek verslaggever Hans van Soest schrijft wekelijks over Haagse zaken die ons allemaal aangaan.
Hans van Soest
Parlementair verslaggever en columnist
26 september 2026, 21:00Laatste update: 21:27
Maak ons je Google-favoriet
Wanneer valt een minderheidskabinet? Ook in de ministersploeg zijn er inmiddels mensen die zich die vraag stellen. Niet gek, want de drie regeringspartijen ruziën permanent over de koers en de oppositie dreigt nog altijd de begroting van dit kabinet weg te stemmen.
Sinds er voor een minderheidskabinet is gekozen, is alles in Den Haag ingewikkelder dan anders. Oók een eventuele kabinetsval. ,,Het is niet zo dat als er één partij uitstapt, er ineens geen meerderheid meer is, zoals bij voorgaande kabinetten. De minderheid blijft. Niemand heeft nog nagedacht over de vraag wat er dan gebeurt’’, zei een bewindspersoon deze week.
De kans dat een van de drie partijen de lier aan de wilgen hangt, is allesbehalve denkbeeldig. Vanaf dit weekend praat premier Jetten weer met oppositiepartijen in de hoop op een akkoord over steun. Maar wat het kabinet de oppositie wil bieden in ruil voor die steun, is nog onduidelijk. Zeven maanden nadat het minderheidskabinet op het bordes stond, denken D66, VVD en CDA nog altijd verschillend over die cruciale vraag.
Ondertussen tikt de tijd door. Het kabinet-Jetten hoopt op een ‘breed akkoord’ met zowel oppositiepartijen ter linker- als ter rechterzijde. In zo’n alomvattend akkoord zou iedereen een beetje zijn zin krijgen, maar de grootste oppositiepartijen liggen dwars.
Dan is er nog de mogelijkheid om via wisselende steun de twintig losse begrotingen en vier belastingwetten door het parlement te krijgen. Maar dat weigeren de grootste oppositiepartijen eveneens. Ze willen het minderheidskabinet dwingen over links dan wel over rechts te gaan, om zo maximale invloed te krijgen. Maar D66, VVD en CDA zijn het dan weer oneens over welke van de twee richtingen het moet worden; daarom mikken ze op een breed akkoord. En zo draait Den Haag al maanden in hetzelfde cirkeltje.
Daarbij zit het verleden van veel hoofdrolspelers een doorbraak mede in de weg. PRO-leider Jesse Klaver was erbij toen zijn GroenLinks na de val van Rutte I in 2012 verantwoordelijkheid nam om de begroting op orde te krijgen via bezuinigingen in het zogeheten Lenteakkoord. Daar werd de partij niet voor beloond bij de eerstvolgende verkiezingen. De PvdA, die niet meedeed aan dat akkoord, werd dat wel.
Partijvoorzitter van de PvdA was destijds Hans Spekman. Regeringsdeelname na 2012 en de bezuinigingen waar de partij toen wel voor tekende, werden gevolgd door de grootste nederlaag uit de parlementaire historie: 29 zetels eraf. Nu Spekman voorzitter is van vakbond FNV weigert hij het kabinet uit de brand te helpen door de bonden medeverantwoordelijk te maken voor de bezuinigingsplannen op de sociale zekerheid.
Ook de VVD heeft een traumaatje. Onder vier kabinetten-Rutte werd het VVD-profiel zó flets dat veel kiezers afhaakten. De huidige generatie VVD’ers, van Dilan Yesilgöz tot Ruben Brekelmans, heeft zich heilig voorgenomen dat niet nog eens te laten gebeuren.
Zie daar wat oorzaken van de huidige impasse. En eigenlijk duurt die al jaren. ChristenUnie-leider Mirjam Bikker deed deze zomer een aantal voorstellen om de politiek weer slagvaardiger te maken. Een van de voorstellen: niet automatisch nieuwe verkiezingen na de val van een kabinet, maar gewoon een nieuwe formatie. Bikker: ,,Nieuwe verkiezingen zorg
Foto's
0 reacties
Reacties
Log in om mee te praten.
- Nog geen reacties. Wees de eerste.
